Historia szkoły


Długie dzieje naszej szkoły

VIII Liceum Ogólnokształcące im. Marii Skłodowskiej-Curie w Katowicach sięga korzeniami roku 1922. W budynku dawnej niemieckiej szkoły dla dziewcząt utworzono wtedy Miejskie Gimnazjum Żeńskie, w którym działały aż cztery drużyny harcerskie. W 1948 szkołę przekształcono w placówkę koedukacyjną. W ciągu ostatnich dziesięcioleci szkoła zasłynęła szczególnie z nauczania fizyki i matematyki, czego dowodem są liczni laureaci olimpiad i konkursów przedmiotowych. Od 26 lat istnieje tu jedyna w województwie i jedna z nielicznych w Polsce klasa z poszerzonym programem matematyki. Prowadzona jest również klasa o profilu matematyczno – fizycznym z informatyką oraz klasy z poszerzonym programem języka niemieckiego.

Nie sposób mówić o współczesnym kształcie i dorobku VIII L.O., nie sięgnąwszy pamięcią do czasów, gdy zaczynało ono swą działalność i tworzyło tradycje. Spojrzenie w przeszłość tej szkoły uzmysławia nam ogrom pracy, entuzjazmu i wiedzy oddanych uczniom i wychowankom, uzmysławia czym jest trwanie poprzez pokolenia. Z tej przeszłości wyrasta tradycja, znaczenie i renoma naszego Liceum.

Przed trudnymi zadaniami stali pedagodzy i wychowawcy pierwszych wychowanków szkoły, noszącej wtedy miano Miejskiego Gimnazjum Żeńskiego. Była to jedna z pierwszych polskich szkół średnich na Śląsku.

Pierwszy okres

Po wielowiekowej rozłące w wyniku trzech powstań śląskich, a następnie plebiscytu oraz decyzji Rady Ambasadorów w Paryżu – odbyła się 20 czerwca 1922 roku historyczna uroczystość inkorporacji ziemi piastowskiej do Polski. Mieszkańcy Śląska, w tym również naszego miasta, mieli odtąd zapewnioną możliwość rozwoju w duchu narodowym. W tym złożonym procesie integracji obok wielu czynników znaczącą rolę odegrały placówki i instytucje kulturalno-oświatowe, w tym szkoła polska. W pracy nad budową szkolnictwa polskiego na Górnym Śląsku niemała rola przypadła Miejskiemu Gimnazjum Żeńskiemu, w siedzibie, którego mieści się obecnie nasze liceum. Było ono przede wszystkim jedną z pierwszych średnich szkół żeńskich na terenie przedwojennego Województwa Śląskiego.

Niski poziom umysłowy ludności polskiej nie leżał nigdy w interesie żadnego z zaborców. Konsekwentne działania rządu pruskiego spowodowały, że nie istniała ani jedna szkoła średnia z polskim językiem wykładowym, nie było polskiej kadry pedagogicznej, a wszystkie biblioteki i pomoce naukowe były obcego pochodzenia. Na terenie Katowic należało od podstaw budować szkolnictwo polskie przy jednoczesnej ostrej kontrofensywie niemieckiej. Obejmując w 1922 roku średnie szkolnictwo na Śląsku polskie władze oświatowe stanęły przed zadaniem przejęcia istniejących zakładów naukowych, tworzenia nowych. W przypadku gimnazjum żeńskiego, odejścia od niechlubnych tradycji i ich znacznie gorszego (w porównaniu do szkół męskich) traktowania. Na pierwszy plan wysunęła się organizacja tego typu szkoły w stolicy województwa. Istniała tu od 1872 roku szkoła żeńska, tzw. Höhere Tochterschule (Höhere Mädchenschule), która została w 1875 roku przyjęta przez magistrat miasta Katowic na swój etat. Była to stosunkowo niewielka, bo licząca 160 uczennic szkoła. W roku 1901 przeniesiono ją do obecnego budynku naszej szkoły. W roku szkolnym 1909-1910 otrzymała status wyższego liceum obejmującego kurs trzyletni. W roku szkolnym 1922/23 Wydział Oświecenia Publicznego przystępując do budowy szkolnictwa polskiego na Śląsku wziął pod uwagę tradycje i przywiązanie miejscowej ludności do licealnego typu szkół żeńskich. Utworzył przy niemieckim liceum klasy polskie. We wrześniu 1922 grono rodziców zwróciło się z petycją do magistratu miasta Katowic o utworzenie całkowicie polskiego liceum żeńskiego. Niestety, otrzymało od ówczesnego wiceburmistrza Luschwitza odpowiedź odmowną. Ale już w listopadzie 1922 r. pod naciskiem WOP i usilnym staraniom wizytatora W. Mieniaka rozpoczęto organizację polskiego liceum. Składało się ono z 6 klas oraz 4 klas wstępnych. Lata 1922-1924 to przede wszystkim lata rozbudowy szkoły, przy bardzo dużych trudnościach stawianych ze strony dyrektora placówki, Bungera, niechętnego tworzącej się placówce polskiej. W lutym 1924 r. kierownictwo szkoły obejmuje dyrektorka Irena Wojciechowska, od tego też czasu następuje szybki i normalny rozwój szkoły. Zwiększa się ona do 12 oddziałów licealnych, a w roku 1923/24 o jedną klasę Wyższego Liceum oraz dwie klasy gimnazjalne.

W roku szkolnym 1926/27 istnieje już pełne ośmioklasowe gimnazjum typu humanistycznego. Lata trzydzieste są już okresem widocznych sukcesów i uznania rangi tej placówki oświatowej. Niemała była w tym zasługa ówczesnej dyrektorki Ireny Wojciechowskiej, dzięki której rozwinęła się baza dydaktyczna. Oprócz nowocześnie wyposażonych pracowni, szkoła wzbogaciła się o botaniczny przyszkolny. Odbywały się zajęcia pozalekcyjne pod okiem wybitnych nauczycieli, doskonałych i wymagających pedagogów. Młodzież nawiązywała bliskie kontakty z młodzieżą innych miast polskich, głównie z młodzieżą warszawską. Gimnazjum, jako jedyna katowicka szkoła, posiadała własny ośrodek dydaktyczno-wychowawczy w Mikuszowicach. Powstała wtedy także silna organizacja harcerska. Wśród uczniów, oprócz Polaków, byli Niemcy i Żydzi, a religii w szkole uczyli księża, pastorzy i rabini.

Korzenie

…czyli dalszy ciąg historii naszej Szkoły aż do lat obecnych II Wojna Światowa niestety przerwała wspaniale rozwijającą się działalność Gimnazjum. Jednak nawet w tym mrocznym czasie okupacji wychowankowie dają świadectwo swego patriotyzmu. Wielu z nich walczy ramię w ramię ze swymi nauczycielami. Jednocześnie trwa nauka na tajnych kompletach.

Po zakończeniu wojny odradza się działalność Liceum, zaczyna się następny rozdział w jego bogatej historii.

Długoletnia nauczycielka prof. M. Danko przeprowadziła wkrótce po wyzwoleniu miasta pierwsze wpisy do naszej Szkoły. Dzięki temu już 5 marca 1945 roku mógł się zacząć pierwszy, powojenny rok szkolny. Do pracy powróciła przedwojenna dyrektorka Irena Wojciechowska.

W październiku 1948 roku dokonano podziału dotychczasowego Gimnazjum i Liceum Żeńskiego; powstała Miejska Szkoła Ogólnokształcąca (przeniesiona do budynku przy ul. Kilińskiego) i Państwowa Szkoła Ogólnokształcąca Stopnia Podstawowego i Licealnego Towarzystwa Przyjaciół Dzieci.

Uwarunkowania historyczno-polityczne lat pięćdziesiątych widoczne są w nazwie „Liceum Ogólnokształcące im. Wilhelma Piecka” nadanej szkole w roku 1955. Jednakże prawdziwy obraz szkoły tworzą znów wspaniali nauczyciele, uznane autorytety, pedagodzy z powołania, oddający swym uczniom wiedzę i serce. To wychowankowie wyposażeni w mądrość mistrzów i bogatsi o ich doświadczenie, dają świadectwo pozycji Liceum wśród katowickich szkół średnich.

Od roku 1965 szkoła zmienia nazwę na VIII Liceum Ogólnokształcące im. Wilhelma Piecka i kontynuuje tradycje placówki oświatowej o profilu matematyczno-fizycznym. 30 kwietnia 1990 anulowano z nazwy imię dotychczasowego patrona, pozostawiając przy nazwie VIII Liceum Ogólnokształcące w Katowicach. W kwietniu 1995 roku patronem naszego Liceum została Maria Skłodowska-Curie, a dotychczasowa nazwa szkoły została zmieniona na VIII Liceum Ogólnokształcące im. Marii Skłodowskiej-Curie. Nazwa ta funkcjonuje do dzisiaj. Szkoła nadal posiada jedną z najlepszych klas z rozszerzonym programem matematyki.

Mimo różnych zawirowań współczesnego życia, reform i przemian w systemie oświatowym (jedną z nich było włączenie w latach 1988-1991 VIII LO do Zespołu Szkół Ogólnokształcących stworzonego w naszym gmachu szkolnym), mimo trudności finansowych – cel nadrzędny jest realizowany: troska o jak najlepsze wykształcenie i wychowanie młodzieży.

O tym, że jest to szkoła niezwykła, niech świadczy fakt będący rzadkością w środowisku wielkomiejskim, że aż siedmiu absolwentów wróciło do niej jako nauczyciele. Wracają do niej i inni – czasem z wizytą, czasem serdecznym listem lub tylko wspomnieniem. Powrócić do swej szkoły to tak, jakby po długiej podróży był nareszcie w domu, przytulić swe młodzieńcze marzenia, uścisnąć wypróbowanego przyjaciela i z tego wzruszenia czerpać siłę i nadzieję.